เรื่องย่อและข้อมูลของ The Boy and the Heron
มาฮิโตะกำลังจะเสียทุกอย่างทั้งแม่ บ้าน และที่ยืนในโลกใบนี้ แต่ เด็กชายกับนกกระสา ดันส่งนกกระสาสีเทาปากยื่นพูดได้มาบอกว่าแกคือคนที่รอคอยมานาน! เอาจริงคืนนี้ต้องกดดูเลยเพราะนี่ไม่ใช่การ์ตูนเด็กน้อยโลกสวยนะเพื่อน นี่คือหนัง ปี 2023 จากจิบลิของปู่ฮายาโอะ มิยาซากิ ที่กวาดออสการ์มาแล้ว ภาพสวยจนหยุดหายใจทุกเฟรมแต่เนื้อเรื่องโคตรดาร์กโคตรจริง ว่าด้วยเด็กชายคนหนึ่งที่แม่ตายในไฟสงครามโลกครั้งที่สอง แล้วต้องย้ายจากโตเกียวที่ไฟไหม้ทั้งเมืองไปอยู่บ้านนอกกับพ่อและแม่เลี้ยงคนใหม่ที่หน้าเหมือนแม่เป๊ะๆ คิดดูดิ จะกอดก็ไม่ได้ จะเกลียดก็ไม่ลง จะลืมก็ลืมไม่ไหว ปมมันจุกตั้งแต่สิบนาทีแรก แล้วจังหวะที่นกกระสาประหลาดโผล่มายืนบนหลังคาแล้วยิ้มแสยะพร้อมพูดภาษาคนได้นี่ขนลุกเลย มันบอกว่าแม่ของแกยังไม่ตายตามมันมาสิ ใครจะทนไหววะ ถ้าเป็นเราก็ต้องวิ่งตามปะ ทั้งหลอนทั้งอยากรู้ทั้งกลัว นี่แหละเสน่ห์ของเรื่องนี้ที่ดูแบบ พากย์ไทย ก็ยังสัมผัสได้ถึงความเหงา ความเงียบ และความอึดอัดในบ้านไม้เก่ากลางป่าที่เหมือนมีอะไรซ่อนอยู่ตลอดเวลา ใครชอบหนังช้าๆ ลึกๆ ภาพธรรมชาติ ป่า น้ำ ลม เสียงฝีเท้า ที่ดูแล้วเหมือนโดนดูดเข้าไปในความฝันตอนดึกๆ เรื่องนี้คือคำตอบเลย กดดูคืนนี้แล้วจะเข้าใจว่าทำไมคนทั้งโลกร้องไห้ให้หนังการ์ตูนเรื่องนี้ แล้วชีวิตใหม่ของมาฮิโตะในชนบทมันก็ไม่ได้ง่ายเหมือนย้ายโรงเรียนหนีบูลลี่นะ มันคือการโดนถอนรากทั้งชีวิต โรงเรียนใหม่ที่เด็กๆ มองเขาเป็นตัวประหลาด ลุงป้าน้าอาที่พูดน้อยแต่จ้องเยอะ พ่อที่ยุ่งกับงานโรงงานสงครามจนไม่มีเวลามองตาลูก และนัตสึโกะ แม่เลี้ยงท้องโย้ที่พยายามใจดีด้วยสุดชีวิตแต่ยิ่งใจดียิ่งเหมือนเอามีดมากรีดแผลเก่า เพราะเธอดันเป็นน้องสาวแท้ๆ ของแม่ที่ตายไป หน้าเดียวกัน เสียงคล้ายกัน กลิ่นยังคล้ายกันอีก มาฮิโตะเลยสับสนไปหมดทั้งรักทั้งโกรธทั้งรู้สึกผิดที่เผลอใจร้ายใส่เธอ ไหนจะฝันร้ายเรื่องไฟไหม้โรงพยาบาลที่วนมาทุกคืน ไหนจะแผลในใจที่คิดว่าตัวเองช่วยแม่ไม่ได้ ความรู้สึกแบบเด็กที่โลกพังแล้วไม่มีผู้ใหญ่คนไหนซ่อมได้มันเรียลมาก ดูแล้วจุกอกแทนเลย แล้วนกกระสานั่นก็ไม่หยุดปั่น มันบินวน มันแอบมองทางหน้าต่าง มันขี้โม้ มันกวนประสาท มันรู้ชื่อแม่ มันรู้เรื่องที่ไม่ควรมีนกตัวไหนรู้ มันยั่วให้มาฮิโตะเอาหินทุบหัวตัวเองจนเลือดอาบเพื่อจะได้ไม่ต้องไปโรงเรียน เรียกว่าตึงตั้งแต่นอกโลกแฟนตาซี ยันในใจคนดู ยิ่งตอนที่นัตสึโกะที่กำลังท้องแก่ดันหายตัวเข้าไปในป่าหลังบ้าน ป่าที่ชาวบ้านลือกันว่าห้ามเข้า มีหอคอยหินร้างที่สร้างโดยทวดที่หายสาปสูญไป มีเสียงลือเรื่องคนหาย มีหมอกหนาๆ ที่มองแล้วเหมือนอีกโลกซ้อนทับอยู่ มาฮิโตะเลยต้องเลือกระหว่างจะเป็นเด็กดีอยู่บ้านเฉยๆ รอผู้ใหญ่จัดการ หรือจะหยิบธนูทำเองแล้วเดินตามนกปากแหว่งตัวนั้นเข้าไปในที่ที่ตรรกะผู้ใหญ่เอื้อมไม่ถึง เดิมพันมันเลยพุ่งจากแค่เด็กมีปัญหาในโรงเรียน กลายเป็นเด็กคนหนึ่งต้องเดินเข้าป่าลึกลับเพื่อตามหาคนในครอบครัวที่อาจจะไม่ได้อยู่ในโลกนี้แล้ว พอ ก้าวข้ามแนวป่าเข้าไปเท่านั้นแหละเพื่อนเอ้ย โลกทั้งใบพลิกเลย จากหนังชีวิตดราม่าสงครามกลายเป็นแฟนตาซีเต็มสูบแบบจิบลิจัดให้ ทั้งฝูงนกแก้วพูดได้สุดกวน ทั้งทะเลกว้างในถ้ำ ทั้งเรือ ทั้งไฟ ทั้งหินยักษ์ลอยได้ ทั้งยายแก่เจ็ดคนที่ดูเหมือนแม่บ้านธรรมดาแต่แววตาไม่ธรรมดา ทั้งชายชราลึกลับเจ้าของหอคอยที่เหมือนเป็นคนคุมสมดุลโลกใบนี้ ทุกอย่างสวยหลอนเหมือนฝันกึ่งตื่น เหมือนความทรงจำวัยเด็กที่ทั้งอบอุ่นและน่ากลัวในเวลาเดียวกัน มาฮิโตะต้องเรียนรู้กฎใหม่ทั้งหมด กินอะไรได้ กินอะไรไม่ได้ เชื่อใครได้ เชื่อใครไม่ได้ วิ่งตอนไหน ห้ามหันหลังตอนไหน ขณะเดียวกันเขาก็ต้องแบกคำถามใหญ่ในอกไปด้วยว่าแม่ของเขาตายจริงไหม นัตสึโกะหายไปไหน โลกประหลาดนี้สร้างมาเพื่ออะไร แล้วทำไมนกกระสาตัวแสบที่ตอนแรกดูเหมือนตัวร้ายหลอกเด็ก ถึงดูเหมือนจะกลัวอะไรบางอย่างในหอคอยซะเอง ความสัมพันธ์ของเด็กกับนกเลยโคตรน่าดู จากเกลียดกันกัดกันแซะกัน กลายเป็นคู่หูจำเป็นที่ต้องพึ่งกันเพื่อเอาตัวรอด ฉากไล่ล่า ฉากหนี ฉากหลงทางในโลกวิญญาณมันทั้งตื่นเต้นทั้งเหงาจับใจ ดูไปก็เหมือนเดินในหมอกตอนเช้าของญี่ปุ่นที่สวยจนหลงทางแล้วไม่อยากกลับออกมาเลย ใครที่เคยดู Spirited Away แล้วชอบฟีลหลุดเข้าไปอีกโลกแบบงงๆ แต่ต้องเอาตัวรอดด้วยหัวใจไม่ใช่ด้วยเวทมนตร์ เรื่องนี้คือเลเวลอัปที่โตกว่า เจ็บกว่า และจริงกว่าเยอะ เพราะศัตรูที่แท้จริงไม่ใช่ปีศาจ แต่คือความเศร้าที่ยังไม่ยอมปล่อยมือจากเรา สุดท้ายคำถามมันเลยไม่ได้มีแค่ว่ามาฮิโตะจะหานัตสึโกะเจอไหม จะกลับบ้านได้ไหม แต่มันลึกกว่านั้นเยอะว่าเด็กที่เสียแม่ไปในสงครามคนหนึ่งจะให้อภัยตัวเองได้ยังไง จะยอมรับแม่คนใหม่ได้ไหม จะเลือกจมอยู่กับอดีตที่สวยงามแต่ไม่มีอยู่จริง หรือจะกล้าสร้างชีวิตใหม่ทั้งที่รู้ว่าโลกข้างนอกยังพังอยู่และสงครามยังไม่จบ แล้วเจ้าของหอคอยที่ยื่นก้อนหินเล็กๆ มาให้แล้วบอกให้มาสร้างโลกต่อจากเขาน่ะ มันต้องการอะไรจากเด็กอายุแค่นี้กันแน่ นกกระสาที่บอกว่ารอคอยเขามานาน มันรอเพื่อพาเขาไปช่วยแม่ หรือเพื่อพาเขาไปติดกับดักที่ออกไม่ได้ตลอดกาล แล้วเสียงเรียกที่บอกว่าแม่ยังอยู่น่ะ เป็นเสียงของแม่จริงๆ หรือเป็นแค่เสียงในหัวของเด็กที่คิดถึงแม่จนหูแว่วไปเอง คืนนี้ลองเปิดใจดำดิ่งไปกับ The Boy and the Heron สักรอบ แล้วจะรู้ว่าคำถามที่ว่าเจ้าจะใช้ชีวิตอย่างไร มันไม่ได้ถามแค่มาฮิโตะ แต่มันถามเราทุกคนที่เคยนั่งเหม่อตอนดึกๆ แล้วคิดถึงคนที่ไม่อยู่แล้วเหมือนกันว่าจะเอายังไงต่อกับชีวิตที่เหลืออยู่นี้ดีวะ?
